Vài suy nghĩ về đào tạo bác sỹ cho xã P2

Đó là nhiệm vụ rất to lớn, rắt cao cả nhưng cũng rất khó khăn.

Làm thế nào để có thể đến năm 2000 (còn 3-4 năm nữa thôi) từ 3% số xã có bác sĩ đầỵ lên được tỷ lệ 40% tức là trong vài năm tới làm sao đào tạo được 10.000 -12.000 bác sĩ cho xã?

Muốn vậy phải có một sự thay đổi trong cách nghĩ, cách làm.

Về mục tiêu và nội dung đào tạo: cần xác định đào tạo để làm gì, cho công việc gì thì tập trung chương trình đào tạo cho mục tiêu đó, và sau khi được đào tạo học viên chỉ được giao làm nhiệm vụ đó.

Đào tạo bác sĩ cho xã không phải là hạ thấp trình độ người bác sĩ, không phải là sớm phủ lên người y sĩ, y tá một nước sơn mới mà là một cách đào tạo người thầy thuốc cho một mục tiêu nhất định như cách đào tạo nha sĩ, nữ hộ sinh (sage íemme dEtat) trước đây ngành y tế đã từng đào tạo. cần thiết, trong những thời điểm nhất định, có thể còn khá lâu dài nhưng đào tạo theo cách vừa công tác, vừa học tập, đào tạo chuyên tu, kể cả đào tạo chính qui, đào tạo từng bước, qua nhiều giai đoạn, nâng cao, hoàn thiện dần các kiến thức và kỹ năng thực hành để có trình độ đại học thật sự. Đây là đào tạo bác sĩ y tế cộng đồng phục vụ cho mục tiêu y tế cộng đồng.

Là bác sĩ xã, nhiệm vụ của họ ở tuyến cơ sở này chủ yếu là vệ sinh phòng bệnh, phòng chống dịch và phát hiện điểu trị được một số bênh thông thường Do đó, về chương trinh cơ bản những phán chưa cần thiết như: toán. lý sinh, hóa sinh, sinh vật v.v… có thể giảm nhẹ, các môn như giải phẫu, cơ thể bệnh, sinh lý bệnh, ký sinh vật y học, vi sinh, tinh thần kinh v.v… có thể rút gọn, tăng cường các kiến thức về vệ sinh phòng bệnh, phòng chống dịch về y tế cộng đồng, về thực hành, tập trung cho việc thực hành nội khoa, lây, lao. cấp cứu. phòng chống dịch bệnh v.v… không cấn phái nảm vũng thực hành ngoại khoa, răng hàm mặt. sản phụ khoa, mắt. tai mũi họng v.v…

Về đối tượng đào tạo: Chủ yếu là các y sĩ, y tá trung cấp, một số y tá sơ cấp đã qua hết phổ thông trung học, đã kinh qua công tác, có nhiều kinh nghiệm với chương trình đào tạo có thể thay đổi tùy theo đối tượng được đào tạo, đào tạo theo địa chỉ, theo lối cử tuyển để họ trở lại phục vụ nơi đã cử ho đi hoặc cho chính địa phương cúa họ. Các học sinh tốt nghiệp phổ thông trung học cũng là đối tượng có thể đào tạo.

Về thời gian và hình thức đào tạo: Đào tạo không nhất thiết phải tập trung liên tục mà xen kẽ vừa công tác vừa học tập, có thời gian tập trung học, có thời gian trở về công tác, đào tạo qua từng chứng chỉ Cán bộ y tế cơ sở có thể luân phiên nhau học và vẫn bảo đảm chất lượng đại học trong đào tạo.

Nơi có trách nhiệm đào tạo: Là các trường đại học y khoa có sự tham gia ở mức độ nào đó hoặc ở phần học nào đó của các trường trung cấp y tế với sự phân công trách nhiệm giữa các trường này rõ ràng và có tính toán. Có thể sau này đó sẽ là trách nhiệm của Học viện y tế cộng đồng nếu có trong tương lai.

Bác sĩ xã đối với chúng ta đã nổi bật lẫn thành một lĩnh vực, một chuyên ngành mới rất quan trọng của y tê cộng đổng. Nếu có quyết tâm, có bíện pháp hữu hiệu thỉ đến năm 2000 ngành y tế có thể đạt và vượt tỷ lệ 40% số xã có bác sĩ mà định hướng của ngành và

SK và ĐS năm 1996

Vài suy nghĩ về đào tạo bác sỹ cho xã

Ngành y tế nước ta suốt 30 năm xây dựng (1945-1975) y tế cơ sở phát triển mạnh mẽ nhất là trong thời kỳ chống Mỹ cứu nước (1965-1975). Trong thời kỳ này y tế miền Bắc nước ta có 4 tuyến: tuyến một ở nhà máy, trường học, đường phu; tuyến hai ở xã, khu phố; tuyến ba ở huyện, tuyến bốn ở tĩnh, ở tuyến xã khi đó hầu hết đã có y sĩ, nữ hộ sinh. Chính nhờ mạng lưới y tế này nên công tác vệ sinh phòng bệnh, chống dịch, tiêm chúng, chữa bệnh, cấp cứu phòng không, cấp cứu chiến thương v.v… đã được thực hiện tốt ngay ở tuyến đầu. Cuộc chiến tranh cứu nước chống lại một cường quốc hàng đầu thế giới với sự khốc liệt chưa từng có, với qui luật muôn thuở “có chiến tranh là có dịch bệnh” khi đó đã không còn đúng ở nước ta.

Đánh giá thành tựu này Thủ tướng Phạm Văn Đồng khi đó trong điếu văn Bộ trưởng Bộ y tế Phạm Ngọc Thạch đã nói “Đó là những thảnh tựu rất quí.báu và đẹp đẽ… mà nhân dân ta rất tự hào và nhiều bè bạn ta khắp nơi hết lời ca ngợi”.

Từ năm 1975 đến nay, sau khi tiến hành khoán 10, hàng loạt trạm y tế xã bị tan rã hoặc làm việc cầm chừng do thiếu nguồn lực, cán bộ y tế cơ sở trong cơn lốc của cơ chế thị trường nhiều người bỏ đi làm việc khác.

Trước tình hình đó Trung ương Đảng đã ra Nghị quyết 4, Thủ tướng Chính phủ ra Quyết định 58/TTg mạng lưới y tê cơ sở sau đó được củng cố một bước.

Đến nay, ở nông thôn nước ta đã có 8 188 xà có trạm y tế (91,6%) còn 742 xã trắng chưa có tram y tế (8,4%). Tuy nhiên, trong số 20.422 cán bộ y tế xã, bác sĩ chỉ có 3%, y sĩ 40%

Bước vào thập kỷ mới ngành y tê gần đây đã có định hướng chiến lược (đó là định hướng chiến lược đầu tiên của ngành từ trước đến nay) với những mục tiêu rất cao tăng tuổi thọ trung bỉnh của người dàn lên 68 tuổi năm 2000. 7F> tuổi năm 2020. giám tý suất chết trẻ em dưới một tuổi còn 3,5% năm 2000, 1,5-1,8% năm 2020, giảm tỷ suất chết trẻ em dưới 5 tuổi còn 4,2% năm 2000, 2% năm 2020, giảm tỷ lệ trẻ suy dinh dưỡng từ 42% xuống còn 30% vào năm 2000,15% vào năm 2020 v.v… giảm hẳn tỷ lệ mắc bệnh và tỷ lệ chết do các bệnh truyền nhiễm gây dịch (bại liệt, uốn ván sơ sinh, tả, (hương hàn, dịch hạch, viêm gan B, viêm não Nhật Bản B…), các bệnh do ký sinh trùng (giun sán, sốt rét…), khống chế các bệnh có xu hường tăng (ung thư, tim mạch, tai nạn giao thông, tâm thần, bệnh nghề nghiệp…), cải thiện cơ bản tình hình bệnh tật của nhân dân ta vào năm 2000, mở rộng, nâng cao chất lượng và hiệu quả chăm sóc sức khỏe, thực hiện công bằng xã hội trong chăm sóc sức khỏe…

Để thực hiện được định hướng đó, Bộ Y tế đã đề ra 9 biện pháp và chính sách chủ yếu trong đó biện pháp thứ nhất là kiện toàn tổ chức vả phát triển mạng lưới chăm sóc sức khỏe nhân dân. Trong biện pháp này khi nêu lên vấn đề kiện toàn và phát triển hệ thống y tế cơ sở, Bộ Y tế đã nêu rõ đến năm 2000 phấn đấu 40% trạm y tế có bác sĩ…

Định hướng này đã được Đảng, Nhà nuớc chấp thuận. Trong báo cáo về phương hướng nhiệm vụ kinh tế – xã hội 5 năm 1996-2000 của BCHTƯ khóa 7 trước Đại hội VIII đã nêu rõỏ “Đến năm 2000 tất cả các xã trong cả nước đều có trạm y tế, 40% trạm có bác sĩ, tất cả các trạm y tế có y sĩ sản, nhi hoặc nữ hộ sinh, các thôn có y tá…”

SK và ĐS năm 1996

Tổng đốc Hoàng Diệu chống tham nhũng

Tấm bia đá khắc dựng năm Tự Đức thứ 34 (1881) ở Cửa ô Quan Chưởng (đấu phố Hàng Chiêu) do Tổng đốc Hoảng Diệu và Tuần phủ Hà Nội Hoảng Hữu Xứng nghiêm sức;

“Theo các thân sĩ và các hộ dân phố bẩm lên thì Hà Nội nguyên là dân “tứ chiếng” tụ tập lại ở chung, lý dịch các thôn phường có khi dung dưỡng cho bọn vô lại cho chúng ứng trực ở điểm canh, khi nhà dán các phố có việc đưa ma chôn cất, bọn chúng đóng ở các nơi trong hạt đều sách nhiễu tang gia, không kể xa hay gần, đông người hay ít người, sinh sự bắt ép giá cả, ai không chịu thì chúng cản trở việc tống táng… Như ở phố Hàng Bạc có đứa trẻ 6 tuổi chết, tang chủ thuê 4 người, chúng bắt thuê 8 người, đòi 24 quan. Trong Ngõ Miêu (Hàng Bạc), có người chết thuê 9 người, chúng đòi 36 quan, tang chủ không có tiền, nhờ hàng phố khiêng, bọn chúng đến sinh sự đánh nhau đến nỗi không ai dám đến giúp việc tống táng người chết…”

Ngoài ra, “lại như bọn Dưỡng Tế nhân các buổi cưới xin, tang lễ, tụ tập nhau lai nhung nhiều các phố và hàng ngày ra các thuyền bè ngoài bến sông cùng các hàng vặt ở chợ, lộng hành ăn cắp, cướp giật. Tệ hơn nửa, đến cuối năm (Tết) vào nhà người ta đòi xin dăm ba quan, không cho thi chúng sinh sự; vu vạ!…

Cứ theo lời bẩm của dân phố thì bọn lý dịch ngày thường không khỏi có thông đồng dung túng bọn phu điếm và-không nghiêm cấm bọn Dưỡng Tế để đến nỗi sinh tệ đã thành thói quen, thật là đáng ghét vả cần phải nghiêm cấm…”

Cuối cùng, bài sức quy định:

*- Khi có người chết, tang chủ tùy nghi mà làm, có người đến giúp càng tiện hoặc thuê phu, không nhất thiết phải thuê người sở tại, thuê công bằng và thích đáng.

– Thói sách nhiễu của phu điếm và bọn Dưỡng Tế thì nhất thiết cấm.

– Việc này rất quan trọng, vì dân trừ tệ, phải cẩn thận. Tờ sức này giao cho viên quan tri huyện Thọ Xương kiêm coi việc huyện Vĩnh Thuận họ Nguyễn chiểu đó thi hành”.

Tổng đốc Hà Nội Hoàng Diệu (1829-1882) không những nổi tiếng chống Pháp mà còn là người kiên quyết chống tệ tham nhũng.

NGUYỄN XUYẾN (St)

SK và ĐS năm 1996

Lỗ nhỏ đắm thuyền

Sự kiện 2 sinh viên, một nam một nữ của trường Đại học mở bán công TP.HCM là “trùm” ma tùy, vừa bị công an bắt giữ đã gây nên cú “sốc” lớn trong dư luận, đặc biệt là trong giới phụ huynh học sinh, sinh viên (HSSV). Trước đây việc HSSV “chơi” bồ đà xì coọc, “nuốt thuốc kích thích, an thân đã râm ran đãy đố. nhưng hình như chỉ là “chuyện nhỏ” của một số người.

Lỗ nhỏ… đắm thuyền! – Câu răn dạy của người xưa đối với tình hình hiện nay chẳng những còn nguyên giá trị, mà đồng thời còn là bài học quý giá cho nhiều vấn đề thời sự khác. Riêng việc hai sinh viên sử dụng và buôn bán ma túy với số lượng lớn ở TP.HCM, cộng với hàng loạt vụ vừa mới phát hiện ở các nơi – từ Bắc vào Nam, từ miền cao xuống tới đồng bằng mà trong đó, số HSSV sa đà vào vòng nghiện hút lên tới hàng ngàn, quả là nỗi nhức nhối cho gia đình và xã hội. vấn đề càng trở nên nóng bỏng hơn bởi những vụ việc trên chỉ là ‘bề nổi” – là đỉnh tháp. Còn phần “chìm” – bề đáy? Chắc chắn phải gấp nhiều lần.

Đến nay có lẽ không còn ai cho rằng: Lứa tuổi thanh thiếu niên dấn thân vào con đường ma túy chỉ là “hiện tượng”. Chắc hẳn nó cũng không phải là ‘‘phong trào” hay một “mốrthời thượng nào đó. Ma túy như cơn bão hung háng, sẵn sàng cuốn phăng nhũng cuộc đời non yếu vào tận đáy sâu vực thẳm, ma túy là con quỷ dứ đội lốt “nàng tiên nâu” đang ẩn hiện nơi cửa Khổng sân Trình để mà quyến rũ… Và tuổi trẻ của chúng ta – nhũng chủ nhân tương lai của đất nước – sẽ ra sao? Khi mà 150 ngàn người nghiện hút đã có đến 70% (phần trăm) ở lứa tuổi dưới 30 – ưong khi con đường dẫn dến vực thẳm vẫn chưa có được cái cổng rào nào chắc chắn. Quy luật cung cầu trở nên tích cực . trong “thê giới vàng đen” cùng nhũng “cái chết trắng”. Nó thật sự lôi cuốn bọn thiéu thân lao đầu vào lực hút quá ư hấp dấn của lợi nhuận, bất kê mọi hậu quà

Thật vậy, những “điểm đen bây giờ là thiên hình vạn trạng. Nếu trước kia còn “khu trú” cố định ở các “động, Ổ” hóc hẻm khó tim, thì giờ đây nó “xuống đường” nhan nhản – có thể vỉa hè với thúng mẹt, hay được ngụy trang kín đáo bên các tủ thuốc lá ven đường. Lợi nhuận do ma túy đem lại thật tà ác hiểm, nó làm mờ lý trí đến độ cả hai vợ chồng đều là con buôn á phiện. Lực lượng an ninh vừa mới tóm một lúc hai mẹ con đang bán bổ đà và các chất gây nghiện khác.

Vực thẳm đang giăng những chiếc bẫy vô hình để đón chờ các cuộc đời nghiện ngập. Tuổi trẻ vẫn lầm tưởng “cái chết trắng” sẽ xảy đến rất.. êm đềm trong sự khoái cảm đổ mẽ? Không! Dưới dậy của vực thẳm ma túy đầy rẫy sự tang thương thê thảm. Những tiếng…rầm…rầm…tóe lửa, sau đó còn lại từng vũng máu, từng đống thịt da bầy nhầy của những thân thể không còn nguyên ven – Một cảnh tan xương nát thịt xảy ra vào khuya thứ bảy 9-11-1996 của băng tốc độ Hàng Xanh là một chứng minh. Trước khi rơi vào vực thẳm, hầu như không bọn đua xe nào là không “chơi” héroin, bố đà, xi coọc, binoctal..

Đến nay, dư luận ở TPHCM vẫn chưa hết bàng hoàng chấn động, bởi sự kiện băng cướp trẻ tuổi Phương “mắt ma” 0 p. 14, Q.TB, TPHCM. Nếu băng cướp này không bị bắt, chắc khó có ai tưởng tượng được mức độ “siêu nghiện” ma túy của chúng – với tiền hít hêroin hàng tháng lên đến cả tí đồng. Tiền đâu để hít? Đi ăn cướp là điểu tất yếu.

Vướng vào ma túy, nếu không từ bỏ thi tuổi trẻ mặc nhiên chấp nhận đặt chân lên bờ vực thẳm. Xin gác qua bên những hành vi phạm pháp – tội ác đến tù đày – hình phạt… Đây chỉ đề cập đến sự hủy hoại bản thân. Có bước vào điểm ăn chơi mới thấy rõ cuộc đời đang bị tàn phá như thế nào. Trong tiếng nhạc kích động điên cuồng, dưới ánh đèn mờ ảo. Sau làn khói trắng lung lỉnh chứa đầy độc chất là những khuôn mặt non tơ, với đôi mắt lim dim đờ đẫn.. Họ đang “phê”, khi “no” thuốc, tùng cặp trai gái dìu nhau ra sàn quay cuồng nhảy nhót Chán, trở về bàn “phê” tiếp, sau đó là cuộc đi “bụi” bất chấp ngày mai.

Các tụ điểm discotheque và dancing trong thành phố hiện nay, là nơi quy tụ hầu hết thanh thiếu niên con nhà khá giâ Họ đến dây theo sự rủ rê, đến để tập tành ăn chơi. Và trong môi trường thiếu lành mạnh này, các tệ nạn xã hội được dịp phát triển mà đặc biệt là tệ nghiện hút ma túy. ở các tụ điểm này, chuyện hút hít chẳng có gì đến phải dấu giếm, và khi vào đây, chúng ta dế dàng nhận biết bởi nùi vị khá… “đặc trưng”. Thứ nữa là phong thải các cô, cậu ở đây, tuy trang phục có sang trọng đúng “mốt, nhưng sự bạc nhược của tinh thần và thể xác vẫn hiện rõ mười mươi.

“Sử dụng ma túy mà gần đây là héroin luôn song hành với các tệ nạn xã hội, đặc biệt là mại dâm và sextour ở mức độ cao…” Đó là lời phát biểu của vị có trách nhiệm thuộc ngành chức năng của TP. ở đây xin nói thêm ma túy – mại dâm còn gắn liền với một đại họa khác, đó là dịch nhiễm HIV/AIDS. “Cái chết trắng’ kết hợp với “cái chết được báo trước” của AIDS tạo thành mối nguy cơ lớn cho đất nước – đe dọa đến sự tồn vong của một thế hệ.

Trịnh Hải

SK và ĐS năm 1996

Từ chiếc xe đạp

Vào đến bản Đồng Mới, Nguyễn Hoàng Khai nhìn đồng hổ đeo tay: đã 8 giờ sáng, nhanh thật. Anh ra hiệu cho đội tuần tra của đồn biên phòng 515 đứng lại. Vừa lúc đó một người đàn ông đi xe đạp cà tàng xuất hiện, phía sau đèo chiếc ba lô khá nặng. Như linh cảm điều khòng bình thường, đợi người đàn ông lại gần, Khai ra hiệu cho anh ta dừng lại để kiếm tra… Nhưng quá hoảng sợ, hắn vội quăng luôn chiếc xe đạp Thống Nhất rồi bỏ chạy, cả tổ liền đuối theo…’ nhưng hắn vẫn chạy thoát.

Trở lại hiện trường, các chiến sĩ nhìn nhau ngao ngán: Chiếc xe đạp cà tàng vẫn nằm chềnh ềnh trên con đường hẹp như trêu tức các anh. Từ chiếc xe đạp này – Khai suy tính – sẽ lần tìm ra gã đàn ông đáng ngờ đó. Trở về bản Hiệp An, xã Đông Thu. anh sầm Văn Đồng, đội tuần tra của đồn biên phòng 515 (Nghệ An) cho biết: chiếc xe đạp đó là của sẩm Văn Bốn, ớ bản Hiệp Phong cùng xã. Bằng các biện pháp nghiệp vụ và kết hợp vói vận động thuyết phục gia đình sầm Văn Bốn. người thân của hắn đưa Bốn ra đầu thú. Theo tời khai của Bốn, đường dây buôn lậu ma túy của hắn vào Nghệ An còn rất nhiều tên, Bốn chỉ là kẻ “bắt mồi đưa hàng” mà thôi.

Theo “con đường “mà sầm Văn Bốn đã khai, các trinh sát tiến hành lần tìm ra tên Hà Vàn Tâm ở bản Lốc, xã Thông Thụ. huyện Quế Phong. Quá trình điều tra ra bọn “trùm sò” của đường dây buôn lậu ma túy rất phức tạp và gian khổ. Do địa bàn rộng, lại hiếm trở, chỉ cần trinh sát sơ hở một chút là đối tượng vọt qua đường biên bỏ trốn. Vì thế khi phát hiện ra Hà Vàn Tâm, sinh năm 1965, một trong những tên có nguồn dự trữ thuốc phiện, ban chuyên án lập tức cho bắt ngay. Chính Hà Văn Tám đã dùng ba lô vận chuyên thuốc phiện từ nhà tên Quang Thị Miết, ở Mường Piệt vế cho Sắm Vàn Bốn ơ ban Hiệp Phong Nhưng Bốn lại không dám cất giấu thuốc phiện ớ nhà mình. Vì sợ đồn biên phòng 515 phát hiện bất giữ, hắn đã đem phấn lớn số thuốc phiện đến “gửi nhà tên sấm Văn Quang ở bản Hiệp An – cũng là một đầu mối tiêu thụ tại Quế Phong Tại nhà Sấm Văn Quang sau khi biết chắc chắn số thuốc phiện mà hắn cất giấu vẫn còn, ban chuyên án đã ra lệnh khám xét khẩn cấp và thu tại chỗ 3.9 kg

Sau gần một tháng đíều tra liên tục, bất chấp thời tiết khắc nghiệt của vùng núi miền Tây, các cán bộ trinh sát tính phối hợp chặt chẽ với đổn 515. đã bắt gọn cả một đường dây buôn lậu ma túy lớn. Từ chiếc xe đạp, nhờ có tinh thần cảnh giác cao, biết tiến công liên tục, các cán bộ trinh sát bộ đội biên phòng Nghệ An và đồn biên phòng 515 đã góp sức không nhỏ vào chiến dịch truy quét buôn lậu và các tệ nạn xã hội ờ khu vực biên phòng tỉnh Nghệ An.

SK và ĐS năm 1996

Người lang thang P2

gom góp lại thừa cho chị ta về đến nơi chôn nhau cắt rốn của mình. Nhưng… khoảng nửa tháng sau tôi đến nhà bạn ở một khu phố khác lại tình cờ bắt gặp chị ta đang xin tiền – vẫn với lý do cũ hay nói khác đi là “bài bản” đã soạn sẵn hôm trước. Phải chăng đi ăn xin kiểu này cũng là một nghề?

Dân lang thang từ địa phương này đến địa phương khác là vậy. Thế còn dân lang thang ở tại chỗ thì sao?

Nhóm người này vi hành dưới nhiều hình thức và thủ đoạn kiếm tiền cũng không kém phần tinh vi xảo quyệt. Ngoài một số ít là dân ăn xin thực thụ. còn lại đại đa số là thành phần lười biếng lao động, họ núp dưới dạng ngưòi đi ăn xin, một số ít giả định nhà sư đi khất thực hoặc tập hợp vài ba người đi quyên góp “công đức”, để tu bổ chùa chiền mà không hề có giấy xác nhận của địa phương.

Nỗi LO CỦA XàHỘI

Có lẽ ở thành phố, thị xã vẫn là nơi tập trung nhiều dân lang thang từ các nơi khác đến và dân lang thang ở tại địa phương

Người lang thang thường tập trung ở dạng xin ăn tại các khu vực chợ búa, bến xe, bến phá ở mọi lứa tuối có cách xin tiền khác nhau và bằng mọi cách phải xin cho được thật nhiều tiền Tôi đã được chứng kiến cảnh một bé gái khoảng 10 tuổi tay bồng em, tay kia cầm thau xin tiền nhưng khi khách cho ít (200 đồng) thì em nguýt dài và quay đi không một lời cảm ơn…

Với lối sống không biết ngày mai, người lang thang ở thị xã. thành phố làm ảnh hướng nhiều đến môi trường sống và vẻ đẹp của đô thị – đặc biệt khu vực họ thường trú ngụ là xung quanh các ngôi nhà của các cơ quan, xí nghiệp, họ tùy tiện nằm, ngủ, sinh hoạt, cơm nước, giặt giũ và vứt những thứ phế thải ra đường phố. Hay một trường hợp khác là người tàn tật nằm ăn xin giữa chợ làm tắc nghẽn lưu thông của bà con và gây mất trật tự nơi công cộng..

THAY LỜI KẾT:

Còn và sẽ còn rất nhiều vấn đề liên quan tới người lang thang. Mặc dù các sở LĐ-TBXH cùng Trung tâm xã hội, các cơ quan chức năng đã có những giải pháp tình thế số người lang thang nhưng… trong thực tế, đây vẫn là bài toán hóc búa và nan giải. Giải quyết được thực trạng vấn đề người lang thang, góp phần làm đẹp phố phường, văn minh đô thị vấn còn là câu hỏi đang chờ các cơ quan chức năng trả lời .

SK và ĐS năm 1996

Người lang thang

Là con người, ai cũng muốn có một mái ấm gia đình, có nghề nghiệp ổn định góp phần cống hiến cho xã hội. Thế nhưng trong cuộc sống đa dạng đã có không ít những nhóm người sống không nhà cửa, nay đây mai đó, khắp nơi…

NGƯỜI LANG THANG THỰC CHẤT HỌ LÀ AI?

Họ sống theo từng nhóm vài ba người trở lên, có thể là một gia đình, rất ít trường hợp sống riêng lẻ. Nơi cư trú của họ là bất kỳ chỗ nào có thế tránh được nắng, mưa: gầm cầu. vỉa hè, công viên… Với đủ mọi lứa tuổi.

HỌ CÓ THỂ LÀ NHỮNG NGƯƠI LANG THANG THỰC sự: bao gồm những người già. người tàn tật. không người thân thuộc bao hộ không nơi nương tựa. số này ít và có lẽ dễ dàng được “Xã hội chấp nhận hơn. Họ có gắng kiếm cái ăn bằng chút sức lực còn lại.

HỌ CÓ THỂ LÀ NHỮNG NGƯỜI MẮC BỆNH TÂM THẦN: ăn mặc rách rưới, thậm chỉ lõa thể, đi lang thang không định hướng ngoài đường phố, hoặc những người miệng luôn nói lảm nhảm, từ cách ăn mặc, dầu tóc với hình dáng ‘không giống người”… nhưng họ là một con người thực sự họ cũng có cha mẹ gia đình, nhưng vì một lý do nào đó mà chính người thân gia đình họ đã bỏ với họ. Trước xã hội và pháp luật họ không được hưởng những quyền và nghĩa vụ tối thiếu của một công dân bình thường khác và cũng không chịu trách nhiệm về những hành vi của mình gây nên. Dù vậy, do bản năng sinh tồn vốn có sẵn trong mỗi con người, họ vẫn ăn uống dù chẳng phân biệt được đâu là ngon – dở, đâu là sạch – dơ. Nhóm người này rải rác từ thành thị cho đến thôn quê và là vấn đế nan giải của xã hội.

NGƯỜI “ĐI BỤI”, ĐI LANG THANG CÓ MỤC ĐÍCH RIÊNG:

Họ đến gõ cửa từng nhà và xin tiền với nhiều lý do khá hợp lý: Em ở tỉnh X vào thăm người thân ở địa phương Y chẳng may bị kẻ gian lấy hết tiền bạc, quần áo, đến nhờ anh (chị) giúp đỡ. Hay: cháu đi thăm bà con, vì bị bệnh dọc đường không có tiền uống thuốc nên đến nhờ cô (chú) giúp đỡ… Một chị đến xin tiền ở khu vực tôi trú ngụ với lý do là di tim người thân nhưng không gặp nên xin lộ phí để về quê. Tất nhiên với số tiền mà bà con xung quanh

SK và ĐS năm 1996

Tâm sự của một con nghiện

QUỲNH VINH

Trần Thị Trường. 32 tuổi, một đối tượng hoạt động mại dâm. nghiện hút chuyên nghiệp, sinh và trú quán tại phường Hưng Bình,., thành phố Vinh (Nghệ An). Khi mới bị đưa về Trung tâm giáo dục lao động 201 của thành phố. Trường lúc đầu đã không chịu cải tạo. cai nghiện, thậm chí còn tự cởi quần áp đế đòi về…

Sau 2 tháng thăm lại trung tâm. gặp Trường, tôi không khỏi ngạc nhiên trước những thay đổi của cô, Trường tâm sự: “Đến trung tâm không những không bị hắt hủi mà các anh, các chị còn quần tâm, chăm sóc, cai nghiện cho em, dạy em nghề may…. Em phải học tập, lao động để không phụ lòng tốt của các anh. các chị”.

Về hoàn cảnh của Trường, năm 18 tuổi (1981) cô lấy chồng ở Nghi Hải (Cửa Lò) và đẻ liền 3 đứa con trong các năm 1981, 1984, 1987. Đến giữa năm 1987 chồng cô phạm tội phải đi tù (16 năm), ông bà nội bán nhà của họ (vì trước ông bà cho nhà) nên mẹ con cô phải đưa nhau về nhà ngoại ở phường Hưng Bình – Vinh, về bên ngoại, do cuộc sống khó khăn, môi trường đưa đẩy cô đã làm mại dâm ở các khách sạn, quán trọ trong thành phố. Năm 1989, cô có thêm một cháu trai nhưng hiện nay cũng không biết bố cháu là ai.

Trường kể tiếp: “Còn về nghiện hút thuốc phiện là do em tò mò. Khoảng cuối năm 1989, một lần đi qua quán gần khách sạn Hữu Nghị, em gặp một đứa bạn cũng đi bụi như em, thấy nó cứ ngồi trên ghê mà nhắm nghiền mắt. gãi đầu gãi tai và nói “sướng quá, sướng quá”. Em hỏi “sướng thế nào?”. Nó bảo: “Mày cứ hút thử một điếu thì sẽ biết”. Thế là em hút thử một điếu, lúc đó quả thấy sướng ngây ngất thật. Nhưng sau đó không có lại thèm, vì vậy em lại đi tìm hút. Từ đó trở thành nghiện hút thường xuyên. Anh tính hàng ngày em hút hết khoảng 200.000 đồng. Số tiền khổng lồ đó nếu không đi bán dâm thì làm gì có, đó là chưa nói còn phải để dành tiền nuôi 4 đứa con. Em hư đốn quá…”. Trường khóc. Cô kể tiếp: “Nhục và khổ lắm anh ạ. Nhiều lúc mình đang chuẩn bị tiếp khách, nghe ban bụi đời gọi: “Trường ơi, con mày học giòi được.quay lên tivi…” mà lòng xót xa,… vào đây cai nghiện chữa bệnh, học nghề rồi làm lại cuộc đời. nuôi dạy con cái. Bây giờ chúng đã lớn, mình phải làm thế nào đây để sau này chúng không tủi nhục và không khinh mẹ nó… Trường lại khóc.

Tôi được biết thời hạn của Trường ở Trung tâm giáo dục lao động 201 – thành phố Vinh này là 6 tháng, mới vào 2 tháng cô đã có chuyển biến tích cực. Đối tượng vừa là mại dâm (05), vừa là nghiện ma túy (06) như cô từ trước tới nay ở trung tâm này chỉ có dăm ba người, còn về sự nổi tiếng ‘bụi đời” trong số nữ thì có lẽ cô là số 1. Vì vậy sự tiến bộ của cô là đáng mừng

Chúc cô nhanh chóng đạt được nguyện vọng, để trẻ ví với đàn con về sớm hòa nhập với cộng đồng

SK và ĐS năm 1996

Ma túy đang luồn lách trong các sân trường P2

và một em sinh năm 1981 (15 tuổi).

… Cũng tại phường Đồng Nhân, ngày 17-8-96, công an lại bắt quả tang 3 đối tượng đang sử dụng hêrôin. cả 3 đều xấp xỉ tuổi 20, trong đó có một là sinh viên trường ĐHBK và một vừa học xong lớp 12.

… Tháng 4-1996, công an phường Thụy Khuê đã bắt quả tang 2 em cùng sinh 1979 (17 tuổi) đang sử dụng hêrôin, một trong 2 em là học sinh trường PTTH Chu Văn An

… Hầu hết con nghiện bị công an quận Tây Hồ khám phá, xử lý trong thời gian qua đều là thanh thiêu niên. Có em đã bỏ học, không chỉ hít ma túy một mình mà còn mua về để bạn bè cùng hít. Cũng em này, lúc lên cơn

Công an quận Tây Hồ, từ tháng 3 đến tháng 8-1996 đã khám phá, bắt giữ hàng chục vụ buôn bán, tàng trữ ma túy, phần lớn là hêrôin gói nhỏ dùng để hít, Mạng lưới cung cấp những gói hêrôin nhỏ này khá rộng. Con nghiện quen mặt có thế mua nó ở một vài hàng nước vỉa hè, một hàng bán thuốc lá lẻ hoặc một hàng kẹo bánh náo đó gần trường, mỗi gói nhỏ hêrôin giá từ 25 đến 30 nghìn đồng.

Khi được hỏi, các em lấy tiền ở đâu mua những gói thuốc ấy. hầu hết đều trả lời là do bố mẹ, ông bà hoặc người thân trong gia đình cho. thực ra không có bố mẹ, ông bà nào lại cho em nhỏ. Do chưa được giáo dục chu đáo về tác hại của ma túy, gia đình lại buông lỏng quản lý, các em đã lao vào con đường nghiện hút như những con thiêu thân lao vào lửa.

Để bài trừ tệ nghiện hút ma túy ở lứa tuổi thiếu niên, hơn bao giờ hết gia đình, nhà trường, các đoàn thể (nhất là Đoàn thanh niên và Đội thiếu niên nhi đồng) và toàn xã hội phải thực sự quan tâm đặc biệt là sự quản lý, giáo dục của các bậc cha mẹ, ông bà mới có thể phát hiện được sớm và uốn nắn kịp thời những biểu hiện đáng nghi ngờ của con cái.

Ảnh VŨ LỢI

SK và ĐS năm 1996

Ma túy đang luồn lách trong các sân trường

Cách đây mấy năm, khi xem bài “Ma túy xâm nhập sân trường” của một tờ báo phương Tây nói về tình trạng nghiện ma túy của học sinh và sinh viên Mỹ, tôi kinh ngạc không ngờ lứa tuổi trẻ ngày nay lại nghiện ngập, sa đọa sớm đến thế. Nhưng đây là chuyện nước Mỹ, nơi có quá nhiều điều kỳ lạ! Hồi ấy tôi không nghĩ trẻ em nước ta đến một ngày nào đó cũng có thể làm quen với những chất chết người nàỵ.

Nay điều đáng buồn ấy đã xảy ra ở đất nước chúng ta. Những thông tin về bài trừ tệ nạn xã hội trên các báo hàng ngày ở Hà Nội khiến nhiều người giật mình. Sau đây là một số tin:

… Ngày 22-6-96, công an phường Đồng Nhân, quận Hai Bà Trưng đã bắt quả tang 5 đối tượng tụ tập hít hêrôin trên sân thượng một khu nhà tập thể. Cả 5 đều là thanh thiếu niên, trong số này có hai em sinh năm 1983 (13 tuổi) nghiện không có tiến đã lấy cả xe Dream của gia đình mang bán.

Rõ ràng nạn nghiện ma túy đang gia tăng trong thanh thiếu niên, trong đó có cả học sinh, sinh viên. Theo Chi cục phòng chống tệ nạn xã hội thành phố Hà Nội, trẻ em nghiện ma túy có chiều hướng ngày một tăng. Qua thống kê chưa đầy đủ, trong năm 1995 và 7 tháng đầu năm 1996 ở Hà Nội đã có 35 học sinh và 43 sinh viên bị bắt vì dùng ma túy. Đây là số bị bắt quả tang, số học sinh đang dùng ma túy hiện nay là bao nhiêu còn là một dấu hỏi lớn.

Loại ma túy các em dùng phổ biến nhất là hêrôin, dưới dạng hít. Đây là cách sử dụng ma túy đơn giản nhất: chỉ cần một mảnh giấy thiếc nhỏ và một chiếc bật lửa ga. Điều quan trọng là ai đã cung cấp cho các em những gói bột trắng chết người ấy?

Các em tiền mua ma túy cả. Chắc chắn các em đã lấy tiền của gia đình, hoặc bớt tịền mua sách vở, dụng cụ học tập, tiền học thêm, tiền quà sáng.v.v… để mua ma túy. Rõ ràng các em là một đối tựợng đang được bọn buôn bán ma túy dụ dỗ lôi- kéo.

Nguyên nhân dẫn các em sớm bước vào con đường nghiên ngập này có nhiều, nhưng trước hết là do sự quản lý của gia đinh đối với các em ‘quá lỏng lẻo! Do mải công tác, kinh doanh, sản xuất, nhiều bậc bố mẹ không có thì giờ để mắt tới con cái nữa. .Chúng học hành ra sao, làm gì, giao du với những ai… gia đình không biết gì cả, chỉ biết chúng xin tiền là cho tưởng đế chi tiêu cho học tập. ăn uống bồi dưỡng, giải trí có ích như chúng báo cáo, ai ngờ chúng rủ rê nhau đi hít ma túy. Cho đến khi chính quyền và công an địa phương đến nhà. nhiều bậc bố mẹ mới biết con mình hư hóng, nghiên hít, có khi phạm pháp nữa.

Ở lứa tuổi thiếu niên các em rất tò mò, hiếu động, thích cái mới lạ, hay bắt chước, nếu gia đình không quan tâm quản lý giáo dục con cái đến nơi đến chốn rất dễ xảy ra những điều dại dột. Thấy người lớn hút, hít ma túy các em cũng muốn thứ xem sao, lúc đầu thỉnh thoảng mới dùng, sau bắt nghiện dùng thường xuyên, em này đưa em’ khác. Việc hút, hít ma túy cứ thế lan từ nhóm bạn này sang nhóm bạn khác, mới đầu là các em lớn, sau đến các

SK và ĐS năm 1996